آنچه بعنوان رهن در قراردادهای اجاره در ایران مرسوم است، قطعا یک نوع کلاهبرداری است ؛
✍ مجید گودرزی
🔺تعریف رهن :
در قرآن عبارت "فَرِهانٌ مَقبوضَةٌ" رهن در معنای "وثیقه" بکار برده شده و به پیروان خود دستور می دهد چنانچه دِینی میان شما رد و بدل شد و امکان کتابت و تنظیم سند نداشتید، پس وثیقه ای از مدیون بگیرید. اما در اصطلاح حقوقی: «رهن عقدی است که به موجب آن مدیون مالی را برای وثیقه به داین میدهد.»
🔺رهن در قراردادهای اجاره در دنیا بعنوان وثیقه و وجه التزام و تضمین بکار برده می شود که اگر مستاجر از پرداخت اجاره ناتوان شد و یا استنکاف کرد و یا آسیبی به مورد اجاره وارد شد، بر اساس نظر کارشناس رسمی و رای دادگاه بتوان از محل رهن و ودیعه خسارت وارده را جبران کرد.
🔺اما در ایران در یک میراث شوم بجا مانده از طاغوت و نظام ارباب و رعیتی، رهن بخش مصیبت بار اجاره شده است، با سقف نامحدود و بصورت قرص الحسنه. این رویه در هیچ کجای دنیا مرسوم نیست.
بدتر آنکه رهن مستأجران را بصورت قرض الحسنه و با ارزش زمانی صفر محاسبه می کنند و هر سال علاوه بر هزینه فرصت ، به اندازه تورم از ارزش و قدرت خرید پول مستأجران در این شیوه کلاهبرداری، از بین می رود .
🔺این در حالی است که بر اساس استفتای مراجع عظام تقلید ،«قرض دهنده نباید متضرر شود».
همچنین مالک ضمن اجاره نباید شرط کند چنانچه مبلغی به عنوان قرض یا ودیعه به او دادهشود، مقداری از اجارهبها را کم میکند، چرا که این ربا و حرام است. (آموزش فقه، محمدحسین فلاحزاده، صفحه۲۷۴)
🔺آنچه آشکار و مسلم است در یک معامله یا بهتر بگوییم یک نامعامله، استاندارد دوگانه رهن قرض الحسنه و قیمت گذاری ملک بصورت جاری ، باعث فلاکت و بدبختی سی میلیون مستاجر ایرانی شده است.
قطعا این شیوه ی معامله کلاهبرداری محسوب میشود.
